วัดโมลีโลกยาราม ราชวรวิหาร

ตอนที่ ๑ วิธีจัดทำทะเบียนทรัพย์สินของวัด

ตอนที่ ๑

วิธีจัดทำทะเบียนทรัพย์สินของวัด

——————-

        ทรัพย์สินอันเป็นศาสนสมบัติของวัด เป็นสมบัติส่วนหนึ่งของพระศาสนา กล่าวคือเป็นสมบัติส่วนวัด ได้แก่ เงิน ที่ดิน อาคาร และทรัพย์สินอื่น กล่าวรวมได้แก่ สังหาริมทรัพย์และอสังหาริมทรัพย์ ส่วนการจัดการและการเก็บรักษานั้น ให้เป็นไปตามวิธีการที่กำหนดในกฎกระทรวง เพื่อให้เจ้าอาวาสเข้าใจวิธีปฏิบัติและปฏิบัติได้ถูกตามกฎกระทรวง  จึงขอเรียนวิธีทำทะเบียนทรัพย์สินของวัด ดังต่อไปนี้

        ๑.  ทรัพย์สินที่ต้องลงทะเบียน            

        ๒.  การได้มาซึ่งทรัพย์สิน

        ๓.  การจำหน่ายทรัพย์สิน                 

        ๔.  วิธีจัดทำทะเบียน

        ทรัพย์สินที่ต้องลงทะเบียน กำหนดโดยลักษณะเป็น ๔ คือ

               (๑) เงิน (ลงบัญชีรับ)                         

               (๒) ที่ดิน

               (๓) เสนาสนะถาวร หรืออาคารอื่น

               (๔) ของมีค่าอื่น เช่น ธรรมาสน์บุษบก พระพุทธรูป

        ทั้ง ๔ ลักษณะนี้  ต้องจัดลงบัญชีรับและทำทะเบียนทุกชนิดและทุกจำนวน ไม่ละเว้น ส่วนของเบ็ดเตล็ดอื่น(ลหุภัณฑ์)  สุดแต่เจ้าอาวาสพิจารณาเห็นสมควร

        การได้มาซึ่งทรัพย์สิน ได้แก่การได้มาเป็นกรรมสิทธิ์ของวัดโดยวิธีใด ๆ อันชอบ ส่วนที่ดินมีวิธีได้มาอันละเอียด ซึ่งพอกำหนดได้ ดังนี้

        (๑) เมื่อได้มาจากผู้ใด ต้องขอรับหนังสือสำคัญแสดงกรรมสิทธิ์จากผู้นั้น

        (๒)  ต้องนำหนังสือสำคัญ แสดงกรรมสิทธิ์ไปขอจดทะเบียน คือ

                  กโฉนด ที่สำนักงานที่ดินจังหวัด

                   นส.๓ ที่สำนักงานที่ดินอำเภอ

                   สค.๑ ให้ปรึกษาอำเภอหรือจังหวัดเพื่อทราบวิธีปฏิบัติ

          (๓)     การได้มาซึ่งที่ดินย่อมสมบูรณ์ตามกฎหมาย ในเมื่อได้จดทะเบียนตามกฎหมายแล้ว

        ที่ดินที่ได้ใหม่ เมื่อได้กรรมสิทธิ์ตามกฎหมายแล้ว ให้ลงรายการในทะเบียนทรัพย์สินวัด  ส่วนที่ดินซึ่งเป็นที่ตั้งวัด แม้ยังไม่มีโฉนด หรือ นส. ๓ ก็ให้ลงทะเบียนไว้เพราะวัดครอบครองมานาน แล้วให้เร่งติดต่อสำนักงานที่ดินเพื่อทำโฉนด หรือ นส. ๓ ต่อไป และ โฉนด หรือ นส. ๓ ที่วัดและธรณีสงฆ์ซึ่งได้จดทะเบียนกรรมสิทธิ์เรียบร้อยแล้ว ให้ฝากโฉนด หรือ นส.๓ ไว้  ณ สำนักงานศึกษาธิการจังหวัด

        การจำหน่ายทรัพย์สิน หมายถึง   การจำหน่ายทรัพย์สินซึ่งหมดสภาพเป็น ศาสนสมบัติออกจากทะเบียน เช่น กุฎีถูกรื้อ ที่ดินถูกโอนโดยพระราชบัญญัติ  โดยถือหลักว่า มีให้จด หมดให้จ่าย   หากไม่ปฏิบัติเช่นนี้  เจ้าอาวาสอาจตกอยู่ในฐานเป็นเจ้าพนักงานละเว้นการปฏิบัติหน้าที่   และอาจเป็นการละเมิดจริยาอีกโสดหนึ่งด้วย

        วิธีทำทะเบียน  ให้ใช้ทะเบียนทรัพย์สินของวัด (ศบว.๑)  จัดทำทะเบียนทรัพย์สินของวัดทุกจำนวนให้ถูกต้องเรียบร้อย และเก็บทะเบียนเล่มนั้นไว้เป็นหลักฐาน  โดยลงรายการดังนี้

        ช่องที่ ๑     เลขที่ทรัพย์สิน สำหรับลงเลขที่บอกลำดับที่ลงทะเบียนก่อนหลัง

        ช่องที่ ๒     วัน เดือน ปี  สำหรับลงวันที่ เดือน พ.ศ.ซึ่งลงทะเบียนทรัพย์สินนั้น

          ช่องที่ ๓        รายการทรัพย์สิน สำหรับลงชื่อทรัพย์สินเช่น ที่วัด กุฎี อาคารพาณิชย์

          ช่องที่ ๔       จำนวนเนื้อที่สำหรับจำนวนสิ่งของ หรือจำนวนเนื้อที่ที่ดินเช่น ไร่ งาน วา

        ช่องที่ ๕     หนังสือสำคัญ ฯ สำหรับลงเลขที่หนังสือแสดงกรรมสิทธิ์ที่ดิน เช่น โฉนดที่……  หรือเครื่องหมายทรัพย์สิน เช่น เบอร์พระพุทธรูป

        ช่องที่ ๖      ทรัพย์สินรายนี้ตั้งอยู่ ฯ   สำหรับลงที่ตั้งของทรัพย์สิน

        ช่องที่ ๗     รายการจำหน่าย  สำหรับลงรายการเมื่อมีการจำหน่ายโดยระบุ วัน เดือน ปี จำนวน และเหตุที่จำหน่าย

        ช่องที่ ๘     หมายเหตุ สำหรับใช้หมายเหตุประกอบในกรณี

        ทะเบียนทรัพย์สินของวัดนี้ จะทำรวมเล่มเดียวทั้งสังหาริมทรัพย์และอสังหาริมทรัพย์ หรือโดยแยกเป็นทะเบียนสังหาริมทรัพย์เล่มหนึ่ง  และอสังหาริมทรัพย์เล่มหนึ่งก็ได้