Get Adobe Flash player

๔๓. ปหัสสิณีฉันท์ ๑๓

     “ปหัสสิณีฉันท์” หรือ “ปหาสินีฉันท์” เป็นชื่อที่เรียกตามแบบไทย แต่ในคัมภีร์วุตโตทัย ท่านเรียกว่า “ปหัสสิณีคาถา” เป็นอติชคตีฉันท์ อติชคตี” แปลว่า “ชคตีฉันท์ที่เป็นใหญ่กว่าชคตีฉันท์เดิม”  “ปหัสสิณี” แปลว่า “คาถาที่ก่อให้เกิดความร่าเริงแก่ผู้ฟัง” เป็นคาถา ๔ บาท มีสูตรว่า “มฺนา ชฺรา โค, ติทสยติปฺปหสฺสินี สา” แปลว่า “คาถาที่มี ม คณะ น คณะ ช คณะ ร คณะ และครุลอย มีจังหวะหยุด ๓ และ ๑๐ พยางค์นั้น ชื่อว่า “ปหัสสิณีคาถา”

        ในการบัญญัติฉันท์ไทยนั้น ท่านนำสูตรดังกล่าวมาเป็นสูตร โดยกำหนดนำมาเพียง ๒ บาท แล้วปรับปรุงให้เป็น ๔ วรรค มีบาทละ ๑๓ คำ เพราะมีบาทละ ๑๓ คำนั้น จึงเรียกว่า “ฉันท์ ๑๓” เมื่อปรับปรุงแล้ว เพิ่มสัมผัสเข้า คือ คำสุดท้ายของวรรคที่ ๑ ส่งสัมผัสไปยังคำที่ ๒ ของวรรคที่ ๒, คำสุดท้ายของวรรคที่ ๒ ส่งสัมผัสไปยังคำสุดท้ายของวรรคที่ ๓, และคำสุดท้ายของวรรคที่ ๔ ส่งสัมผัสไปยังคำที่พร้อมจะรับในบทที่จะแต่งต่อไป มีแผนผังและตัวอย่าง ดังนี้

 

 

ปหัสสิณีฉันท์ ๑๓ ปหัสสิณีฉันท์ ๑๓

 

ตำรากวีนิพนธ์

วิทยาพระสังฆาธิการ เล่ม ๑

วิทยาพระสังฆาธิการ เล่ม ๑

วิทยาพระสังฆาธิการ เล่ม ๒

วิทยาพระสังฆาธิการ เล่ม ๒

สถิติผู้เยี่ยมชม

002790203
วันนี้
เมื่อวาน
สัปดาห์นี้
สัปดาห์ก่อน
เดือนนี้
เดือนก่อน
ทั้งหมด
198
1960
14277
14200
47706
56931
2790203

Forecast Today
2328

12.43%
25.87%
4.03%
2.71%
0.03%
54.94%
Online (15 minutes ago):54

Your IP:54.224.235.183

ผู้ออนไลน์อยู่ขณะนี้

มีสาธุชน 57 ท่าน ออนไลน์

วัดโมลีโลกยาราม ราชวรวิหาร

ถ.วังเดิม แขวงวัดอรุณ เขตบางกอกใหญ่ กรุงเทพมหานคร ๑๐๖๐๐

โทร. ๐-๒๔๗๒-๘๑๔๗ แฟกซ์.๐-๒๔๗๒-๘๑๔๗

------------------------------------------------------

Copyright © 2012, Wat Molilokayaram. All Rights Reserved.