Get Adobe Flash player

๘. หลมุขีฉันท์ ๙

        “หลมุขีฉันท์” เป็นชื่อที่เรียกตามแบบไทย แต่ในคัมภีร์วุตโตทัย ท่านเรียกว่า “หลมุขีคาถา” จัดเป็นพรหมตีฉันท์ ฯ พรหมตีฉันท์ แปลว่า “ฉันท์ที่มีพยางค์มากกว่าอนุฏฐุภา”“หลมุขี” แปลว่า “คาถาที่มี ร คณะอันเหมือนคราดอยู่ในเบื้องหน้า” เป็นฉันท์ที่มี ๔ บาท ๆ ละ ๙ คำ มีสูตรว่า “รา นสา ยทิ หลมุขี” แปลความว่า “คาถาที่มี น คณะและ ส คณะ ต่อจาก ร คณะ ชื่อว่า “หลมุขี”

        ในการบัญญัติฉันท์ไทยนั้น ท่านนำเอาสูตรดังกล่าวมาเป็นสูตร โดยกำหนดนำมาทั้ง ๔ บาท วางรูปตามเดิม เพราะมีบาทละ ๙ คำ จึงเรียกว่า “ฉันท์ ๙” แล้วเพิ่มสัมผัสเข้า คือ คำสุดท้ายของบาทแรกส่งสัมผัสไปยังคำที่ ๓ ของบาทที่ ๒, คำสุดท้ายของบาทที่ ๒ ส่งสัมผัสไปยังคำสุดท้ายของบาทที่ ๓ และคำสุดท้ายของบาทที่ ๔ ส่งสัมผัสไปยังคำที่พร้อมจะรับในฉันท์บทต่อไป มีแผนผังและตัวอย่างดังนี้

หลมุขีฉันท์ ๙ หลมุขีฉันท์ ๙

 

ตำรากวีนิพนธ์

วิทยาพระสังฆาธิการ เล่ม ๑

วิทยาพระสังฆาธิการ เล่ม ๑

วิทยาพระสังฆาธิการ เล่ม ๒

วิทยาพระสังฆาธิการ เล่ม ๒

สถิติผู้เยี่ยมชม

003107835
วันนี้
เมื่อวาน
สัปดาห์นี้
สัปดาห์ก่อน
เดือนนี้
เดือนก่อน
ทั้งหมด
81
3427
8800
19777
51592
51896
3107835

Forecast Today
3120

11.20%
28.85%
3.74%
2.48%
0.02%
53.71%
Online (15 minutes ago):17

Your IP:54.146.195.24

ผู้ออนไลน์อยู่ขณะนี้

มีสาธุชน 220 ท่าน ออนไลน์

วัดโมลีโลกยาราม ราชวรวิหาร

ถ.วังเดิม แขวงวัดอรุณ เขตบางกอกใหญ่ กรุงเทพมหานคร ๑๐๖๐๐

โทร. ๐-๒๔๗๒-๘๑๔๗ แฟกซ์.๐-๒๔๗๒-๘๑๔๗

------------------------------------------------------

Copyright © 2012, Wat Molilokayaram. All Rights Reserved.