Get Adobe Flash player

๓. กาพย์พิเศษ

        นอกจากกาพย์สารวิลาสินีและกาพย์คันถะซึ่งกล่าวมาแล้ว ยังมีกาพย์อีกประเภทหนึ่ง ซึ่งมีสัมผัสคล้ายกับที่กล่าวมา มีลักษณะคล้ายฉันท์บ้าง แต่ไม่กำหนดครุลหุ โบราณใช้แต่งรวมกับฉันท์ และนับจำนวนรวมกับฉันท์ได้ กาพย์กลุ่มนี้ มี ๔ กาพย์ คือ กาพย์ยานี ๑๑ กาพย์ฉบัง ๑๖ กาพย์สุราคนางค์ ๒๘ และกาพย์สุราคนางค์ ๓๒ จะนำมากล่าวตามลำดับ

๓.๑ กาพย์ยานี ๑๑

กาพย์ยานี  บทหนึ่งมี ๔ บาท ๆ ละ ๒ วรรค รวมบาทละ ๑๑ คำ  จึงเรียกว่า กาพย์ ๑๑ เฉพาะสัมผัสตามในแผนผัง เฉพาะคำสุดท้ายของบาทที่ ๔ ส่งสัมผัสไปยังคำที่พร้อมจะรับในบทที่จะแต่งต่อไป มีแผนผังและตัวอย่าง ดังนี้

กาพย์ยานี ๑๑

 

ตำรากวีนิพนธ์