Category: ตำรากวีนิพนธ์

     “กมลาฉันท์” หรือ “กมลฉันท์” เป็นชื่อที่เรียกตามแบบไทย แต่ในคัมภีร์วุตโตทัย ท่านเรียกว่า “กมลาคาถา” เป็นชคตีฉันท์ ฯ “กมลา” แปลว่า “คาถาที่งามเหมือนดอกบัว” เป็นคาถา ๔ บาท…

     “ตามรสฉันท์” หรือ “หิตามรสฉันท์” เป็นชื่อที่เรียกตามแบบไทย แต่ในคัมภีร์วุตโตทัย ท่านเรียกว่า “ตามรสคาถา” เป็นชคตีฉันท์ ฯ “ตามรส” แปลว่า “คาถาที่เหมือนดอกบัว กล่าวคือ มี ย…

        “เวสสเทวีฉันท์” เป็นชื่อที่เรียกตามแบบไทย แต่ในคัมภีร์วุตโตทัยท่านเรียกว่า “เวสสเทวีคาถา” เป็นชคตีฉันท์ ฯ “เวสสเทวี” แปลว่า “คาถาที่เหมือนเครื่องบวงสรวงแก่ทวยเทพ” เป็นคาถา ๔ บาท ๆ ละ ๑๒…

        “อุชชลาฉันท์” เป็นชื่อที่เรียกตามแบบไทย แต่ในคัมภีร์วุตโตทัย ท่านเรียกว่า “อุชชลาคาถา” เป็นชคตีฉันท์ ฯ “อุชชลา” แปลว่า “คาถาที่รุ่งเรืองด้วย น คณะเป็นต้น” เป็นคาถา ๔ บาท…

        “ปมิตักขราฉันท์” เป็นชื่อที่เรียกตามแบบไทย แต่ในคัมภีร์วุตโตทัย ท่านเรียกว่า “ปมิตักขราคาถา” เป็นชคดีฉันท์ ฯ “ปมิตักขรา” แปลว่า “คาถาที่มีอักขระที่นับได้ด้วย ส คณะ เป็นต้น” เป็นคาถา ๔…

        “ลลิตาฉันท์” เป็นชื่อที่เรียกตามแบบไทย แต่ในคัมภีร์วุตโตทัย เรียกว่า “ลลิตาคาถา” เป็นชคตีฉันท์ ฯ “ลลิตา” แปลว่า คาถาที่งามด้วย ต คณะ เป็นต้น เป็นคาถา ๔…

        “ปิยังวทาฉันท์” เป็นชื่อที่เรียกตามแบบไทย แต่ในคัมภีร์วุตโตทัย ท่านเรียกว่า “ปิยังวทาคาถา” เป็นชคตีฉันท์ ฯ “ปิยังวทา” แปลว่า “คาถาที่กล่าวไพเราะ เพราะมี น คณะ เป็นต้นประสานเสียงกัน” เป็นคาถา…

       “ภุชงคประยาตฉันท์” หรือ “ภุชงคปยาตฉันท์”  เป็นชื่อที่เรียกตามแบบไทย  แต่ในคัมภีร์วุตโตทัย  ท่านเรียกว่า “ภุชงคประยาตคาถา”  เป็นชคตีฉันท์ ฯ “ภุชงคประยาตะ”  แปลว่า  “คาถาที่มี ย คณะ  ย …

        “กุสุมวิจิตตาฉันท์” หรือ “กุสุมวิจิตรฉันท์” เป็นชื่อที่เรียกตามแบบไทย แต่ในคัมภีร์วุตโตทัยท่านเรียกว่า “กุสุมวิจิตตาคาถา” เป็นชคดีฉันท์  ฯ “กุสุมวิจิตตา” แปลว่า “คาถาวิจิตรดังบุบผา” กล่าวคือ มี น คณะ…

        “ปุฏฉันท์” เป็นชื่อที่เรียกตามแบบไทย แต่ในคัมภีร์วุตโตทัย ท่านเรียกว่า “ปุฏคาถา” เป็นชคดีฉันท์ ฯ “ปุฏะ” แปลว่า “คาถาที่เหมือนห่อผ้า เพราะมียติ ๒ ตอนเหมือนมัดผ้า ๒ ปม”…

        “ทุตวิลัมพิตฉันท์”  เป็นชื่อที่เรียกตามแบบไทย แต่ในคัมภีร์วุตโตทัย ท่านเรียกว่า “ทุตวิลัมพิตคาถา” เป็นชคตีฉันท์ ฯ“ทุตวิลัมพิตะ” แปลว่า “คาถาที่แต่งด้วย น คณะ เป็นต้นอันเปลี่ยนจากลักษณะของโตฏกคาถา” เป็นคาถา ๔ บาท…

        “โตฎกฉันท์” เป็นชื่อที่เรียกตามแบบไทย แต่ในคัมภีร์วุตโตทัย ท่านเรียกว่า “โตฎกคาถา” เป็นชคตีฉันท์ ฯ “โตฎกะ” แปลว่า “คาถาที่เบียดเบียนลักษณะของคาถาก่อน เพราะเป็น ส คณะทั้งหมด” มีสูตรว่า “อิห…